İBRAHİM YILDIRIM


HOŞGÖRÜ – FAZİLET- ERDEM

İbrahim Yıldırım'ın Sohbet köşesinde HOŞGÖRÜ – FAZİLET- ERDEM


İmam-ı Âzam Ebu Hanife , zekası ve muhakemesi yanında delil olmaksızın hüküm vermeme prensibine haizdi. İmam Şâfi onun hakkında , “Şu sütun altundandır, dese bunu delilleriyle ispat ederdi” der.

“Menâkıb-ı İmam-ı Âzam” kitabının yazarı İbn-i Hâcer el- Heytemî’nin Şafi olduğu söylenir. Şâfi mezhebi mensuplarınca O’nun aleyhinde konuşulduğunu işitince üzülmüş ve  hakkında mezkur kitabını yazmış…

O kıyas fıkhının babasıdır. Nâs kabul ettiği bir hadisten istinbad ve istihrâc yaparak hüküm çıkarmış ve sağlığında 63 bin fetva vermiştir. Onun verdiği fetvaları Hindistanlı Âlemgîr Şâh,   kurduğu bir heyetle toplattırmış ve bugün elimizdeki  16 ciltlik “Fetevâ-yı Hindiyye” külliyatını oluşturmuştur.

Hz Ali’nin torunu 12 İmam’ın 5.cisi  İmam Bakr ( İmam Cafer olarak da bilinir)   bir gün hac mevsiminde Medine’de Ebu Hanife ile bir araya gelmişlerdi . İmam Muhammed O’na :
-“Ceddim Muhammed (AS) ‘in hadislerine muhalefet ediyormuşsun ” dedi.   Ebu Hanife :
-“Allah korusun ! Nasıl olur. Oturun. Ceddiniz Rasulullaha ve size büyük hürmetim vardır, dedi. Kendisi iki dizi üzerine gelerek aralarında şu konuşma geçti ”

  • Kadın mı zayıftır, erkek mi?
  • Kadın zayıftır.
  • Kadının hissesi mirasta yarım, erkeğin ise tamdır. Eğer kıyas ile hareket etseydim, zayıfı korur, onun mirastaki sehmini artırırdım.
  • Namaz mı efdaldir, yoksa oruç mu?
  • Namaz efdaldir.
  • Eğer kıyas ile konuşmuş olsaydım, bu efdalliğe binaen kadının hayızlı zamanlarında kılamadıkları namazlarını eda edilmesini isterdim.
  • İnsan idrarı mi pistir yoksa meni mi?
  • İdrar daha pistir.
  • Eğer kıyasla hareket etmiş olsaydım, her idrar edenin gusül yapması gerektiğine hüküm verirdim. Hadis’in dışında hüküm vermekten Allah korusun. Ben Rasulullah’ın sözlerinin dışına çıkamam.

Bunun üzerine İmam Muhammed El-Bakır ayağa kalkarak Ebu Hanife’yi alnından öptü .[1]

Ebu Hanife’nin 25 sayfalık “Fıkh-ı Ekber” ‘inden başka yazdığı eseri yoksa da, 36 Müctehid İmam yetiştirmiştir. Onun hoşgörü ve hüsnüniyete örnek bir kıssası da şöyle anlatılır :

Ders meclisindeyken içeri bir adam girer ve :

-“ Yâ İmam ! Ben Hak’kı sevmem. Ben Cenneti istemem. Ben Cehennemden korkmam. Ben , ölü hayvan eti yerim. Ben nikahsız bir kadınla beraber olurum. Benim hakkımda hüküm nedir?”

Ebu Hanife dersindeki imamlara tevcih ederek ; “Buyrun siz hakkında hüküm verin” der.

Hemen tamamı özetle “küfrün, bu adamın paçalarından aktığına” hüküm verirler. Ebu Hanife :

-“ Bu adam “Hak’kı sevmem” dedi. “Ölüm hak’tır. İhtimal ki ; ölümü sevmiyordur. ” “Cenneti istemem” dedi, ihtimal ki ; “Cemalullahı istiyordur” , “Cehennemden korkmam “ dedi, Allah’ın lütfuna ve merhametine güveniyordur” , “Ölü hayvan eti yerim” dedi ;  muhtemelen balık yiyordur.” , “Nikahsız kadınla beraber olurum” dedi ; ihtimal ki cariyesi vardır” . Siz bütün tahkikatı yapmadan, adam hakkında en katı hükmü veriyorsunuz” buyurur.

Bu da , tarihimizden bir anekdot :

Binebileceği at bulunması güç olacak kadar şişman  aynı zamanda güler yüzlü , tatlı dilli bir adam olan Kanûni Sultan Süleyman’ın sadrazamı Semiz Ali Paşa , bir gün divanda müracaat sahiplerinin arzuhallerini alıyor ve lazım gelen emirleri veriyordu. Bu arada fakir bir afyon tiryakisi de Paşa’ya arzuhalini vermek üzere elini cebine soktu. Fakat arzuhali çıkarırken telaşla , afyon kutusunu düşürdü. Afyon yutmak, yasak olduğundan Paşa fakire tatlı bir sesle ihtarda bulundu :

-“ Efendi ! Pusulanızı düşürdünüz!”

Tiryaki telaşla yere eğildi, kutuya el attı ; fakat alırken kutunun kapağı açıldı ve yuvarlak, hap şeklindeki afyonlar ortalığa yayıldı. Suçun artık hiçbir suretle örtülmeyecek kadar açığa vurulmasına rağmen , Ali Paşa :

-“Tespih koptu” dedi, “toplayınız.”[2]

Asr-ı Saadette ve Yükseliş Devrimizde görülen ,  fazilet ve erdem yüklü hoşgörü , hukuk ve adalet anlayışını tahassürle yâd ediyoruz.


[1] Mekki , El- Menakıb C.1 S 168-169 dan İbn-i Hacer El Heytemi Menakıb-ı İmam-ı Azam , Terc Ahmet Karadut , Akçağ yy Ank 1983 sh : 138-139

[2] Mehmet Zeki Pakalın, Tarihe Mal Olmuş Fıkralar, Ahmet Halit Kitabevi , İst , 1946 Sh : 13

ibrahimyildirim_99@hotmail.com

Kadir keskin
8.01.2022 10:12:10
Müthiş günümüze ışık tutan bir yazı elinize sağlık ibrahim bey kardeşim

RADYO PROGRAMCISI UMUT ÖZTÜRK BAYRAMPAŞALILARLA BULUŞUYOR

BAYRAMPAŞA BELEDİYESİ EMEKÇİLERİNDEN SERT TEPKİ: "BU HAKSIZLIK KABUL EDİLEMEZ!"

BAYRAMPAŞA SİYASETİNDE MART HAREKETİ CHP’DEN İSTİFALAR

EMEKLİLER LOKALİ’NDE “YAŞ ALAN KADINLAR, GÜÇLÜ HİKÂYELER” SEMİNERİ

RAMAZAN’DA SEVİLEN İSİMLER SULTANGAZİLİLERLE

TÜRK KIZILAY, HUZUREVİ SAKİNLERİYLE İFTARDA BULUŞTU

ÇOCUKLARDA FARKINDA OLMADAN OLUŞAN RİSK

BAYRAMPAŞA’DA 8 MART’TA KADINLARA KARANFİL DAĞITILDI

MİNİK KALPLER İFTAR SOFRASINDA BULUŞTU

BAYMÜDER İFTARINDA SEKTÖR TEMSİLCİLERİ VE YEREL YÖNETİM BULUŞTU

BAYRAMPAŞA’DAN BALKANLAR’A KARDEŞLİK İFTARLARI

KADIN SÜRÜCÜLER İSTANBUL PARK'TA BULUŞTU

“KİMYADA BİRLİK ZAMANI” İFTARDA PEKİŞTİ

HASAN MUTLU’DAN 8 MART DÜNYA EMEKÇİ KADINLAR GÜNÜ MESAJI

8 MART KADINLAR GÜNÜ KUTLU OLSUN

EYÜPSULTAN’DA SEMA GÖSTERİSİ BÜYÜLEDİ

ARI SÜTÜ, PROPOLİS VE POLEN ÜRETİMİ KADIN ARICILARIMIZIN ELLERİNDE DEĞERLENECEK

EKONOMİK KALKINMA İÇİN KADIN İSTİHDAMI VURGUSU

O FİRMADA İSTİHDAMIN %90 KADIN, YÖNETİCİ OARANI %83’E ULAŞIYOR

BELEDİYE MECLİSİNDE İSTİFA DEPREMİ, CHP’DEN İKİ ÜYE İSTİFA ETTİ, MECLİSE 4. PARTİ GELDİ

İstanbul

11.03.2026

  • İMSAK 05:52
  • GÜNEŞ 07:16
  • ÖĞLE 13:19
  • İKİNDİ 16:35
  • AKŞAM 19:12
  • YATSI 20:31

LİG TABLOSU

Takım O G M B Av P
1.GALATASARAY A.Ş. 25 19 2 4 41 61
2.FENERBAHÇE A.Ş. 25 16 0 9 32 57
3.TRABZONSPOR A.Ş. 25 16 3 6 22 54
4.BEŞİKTAŞ A.Ş. 25 13 5 7 15 46
5.RAMS BAŞAKŞEHİR FUTBOL KULÜBÜ 25 12 7 6 17 42
6.GÖZTEPE A.Ş. 25 11 5 9 10 42
7.KOCAELİSPOR 25 9 10 6 -3 33
8.SAMSUNSPOR A.Ş. 25 7 7 11 -3 32
9.ÇAYKUR RİZESPOR A.Ş. 25 7 9 9 -3 30
10.GAZİANTEP FUTBOL KULÜBÜ A.Ş. 25 7 9 9 -10 30
11.CORENDON ALANYASPOR 25 5 8 12 -4 27
12.NATURA DÜNYASI GENÇLERBİRLİĞİ 25 6 12 7 -6 25
13.TÜMOSAN KONYASPOR 25 5 11 9 -10 24
14.HESAP.COM ANTALYASPOR 25 6 13 6 -15 24
15.İKAS EYÜPSPOR 25 5 13 7 -17 22
16.KASIMPAŞA A.Ş. 25 4 12 9 -15 21
17.ZECORNER KAYSERİSPOR 25 3 11 11 -27 20
18.MISIRLI.COM.TR FATİH KARAGÜMRÜK 25 3 17 5 -24 14