Katarakt ameliyatından aylar veya yıllar sonra görmenin yeniden bulanıklaşması, hastalarda “Kataraktım tekrar mı oldu?” endişesine neden olabiliyor. Ancak ameliyatla çıkarılan doğal mercekte katarakt yeniden oluşmaz. Görmedeki bulanıklığın farklı nedenleri olabilir. Bunlardan en sık karşılaşılanlardan biri ise halk arasında “ikincil katarakt” veya merceklerin kireçlenmesi olarak bilinen arka kapsül kesifleşmesidir.

Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Hüseyin Dundar, katarakt ameliyatı sonrasında ortaya çıkan görme bulanıklığının bir sebebi olan , arka kapsül kesifleşmesi ve tedavisi hakkında bilgi verdi.

Katarakt Yeniden Oluşur mu?

Katarakt, gözün doğal merceğinin zaman içerisinde saydamlığını kaybetmesiyle oluşur. Katarakt ameliyatında bulanıklaşmış doğal mercek çıkarılır ve yerine yapay bir göz içi merceği yerleştirilir.

Bu nedenle çıkarılan doğal mercekte katarakt yeniden oluşmaz. Ancak ameliyattan bir süre sonra görmenin yeniden bulanıklaşması, hastaların bunu kataraktın tekrarlaması şeklinde yorumlamasına neden olabilir.

Op. Dr. Hüseyin Dundar, bu konuda şu bilgileri verdi:

“Katarakt ameliyatından aylar veya yıllar sonra bazı hastalarımız görmelerinin yeniden bulanıklaştığını ifade edebiliyor. Bu durum kataraktın tekrar ettiği anlamına gelmez. Sık karşılaştığımız nedenlerden biri, yapay göz içi merceğinin arkasında bulunan kapsülün zaman içerisinde saydamlığını kaybetmesidir.”

Halk Arasında “İkincil Katarakt” Denilen Durum Nedir?

Katarakt ameliyatı sırasında doğal merceğin kendisi çıkarılırken, göz içindeki kapsülün ön bölümü yuvarlak bir pencere şeklinde açılıp diğer bölümükorunur. Bunun nedeni, yerleştirilen yapay göz içi merceğinin göz içerisinde uygun konumda tutulabilmesidir.

Ameliyattan sonraki dönemde bu kapsülün arka bölümünde bazı hücresel değişiklikler meydana gelebilir. Zaman içerisinde kapsülün saydamlığının azalmasıyla arka kapsül kesifleşmesi AKK gelişebilir.

Halk arasında “ikincil katarakt” olarak adlandırılan bu durum, aslında yeni bir katarakt oluşması değildir.

Kapsülün bulanıklaşması ışığın retina üzerine düzgün şekilde ulaşmasını engelleyerek görme kalitesinde azalmaya neden olabilir.

Görme Nasıl Etkilenir?

Arka kapsül kesifleşmesinde en sık karşılaşılan şikâyet, katarakt ameliyatı sonrasında düzelmiş olan görmenin zaman içerisinde yeniden bulanıklaşmasıdır.

Hastalar görmelerini bazen:

• Buğulu veya sisli,

• Buzlu bir camın arkasından bakıyormuş gibi,

• Kontrastı azalmış veya daha düşük kaliteli şeklinde tarif edebilir.

Bunun yanı sıra özellikle gece saatlerinde ışıklarda saçılma ve parlama veya görme kalitesinde azalma da görülebilir.

Op. Dr. Hüseyin Dundar şöyle devam etti:

“Arka kapsül saydamlığını kaybettiğinde ışığın gözün arka bölümüne ulaşması etkilenebilir. Hastalar bunu çoğu zaman buğulu veya buzlu bir camın arkasından bakıyormuş gibi tarif eder. Bu nedenle şikâyetler katarakt belirtilerine benzeyebilir ve hastalarda ‘kataraktım yeniden oluştu’ düşüncesi ortaya çıkabilir.”

Her Bulanık Görme “İkincil Katarakt” Değildir

Katarakt ameliyatından uzun süre sonra ortaya çıkan görme bulanıklığını doğrudan arka kapsül kesifleşmesine bağlamak doğru değildir.

Kornea problemleri, göz içi basıncıyla ilişkili hastalıklar, retina hastalıkları, sarı nokta sorunları, optik sinir hastalıkları veya göz numarasındaki değişiklikler de görmenin azalmasına neden olabilir.

Bu nedenle görme yeniden bulanıklaştığında öncelikle ayrıntılı bir göz muayenesi yapılması ve bulanıklığın gerçek nedeninin belirlenmesi gerekir.

Arka Kapsül Kesifleşmesi Nasıl Tedavi Edilir?

Yapılan muayenede görme azalmasının arka kapsül kesifleşmesine bağlı olduğu belirlenirse, uygun hastalarda Nd:YAG lazer kapsülotomi uygulanabilir.

Bu işlemde gözün bulanıklaşan arka kapsül bölümünün merkezinde, lazer yardımıyla görme aksını açacak küçük bir açıklık oluşturulur.

YAG lazer kapsülotomi yeni bir katarakt ameliyatı değildir. Cerrahi kesi yapılmadan gerçekleştirilen lazer uygulaması sayesinde ışığın yeniden daha rahat bir şekilde gözün arka bölümüne ulaşması amaçlanır.

İşlem genellikle kısa sürede tamamlanır ve hastanede yatış gerektirmez. Hastanın durumuna göre işlem sonrasında göz içi basıncı ve gözün diğer yapıları kontrol edilebilir.

Op. Dr. Hüseyin Dundar, YAG lazer tedavisiyle ilgili olarak:

“YAG lazer kapsülotominin amacı, bulanıklaşan arka kapsülün merkezinde görme aksını açarak ışığın retina üzerine ulaşmasını sağlamaktır. Uygun hastalarda işlem sonrasında görme kalitesinde belirgin iyileşme elde edilebilir. Ancak ulaşılabilecek görme düzeyi yalnızca kapsülün durumuna değil, retina, kornea, optik sinir ve gözün diğer yapılarının sağlığına da bağlıdır.”

Görme Bulanıklığında Muayene Önemli

Katarakt ameliyatından aylar veya yıllar sonra görmenin yeniden bulanıklaşması sık karşılaşılan bir durumdur. Ancak bunun nedeninin doğru şekilde belirlenmesi önemlidir.

Özellikle ani görme kaybı, yeni başlayan veya belirgin şekilde artan uçuşmalar, ışık çakmaları, görme alanında perde ya da gölge hissi, şiddetli göz ağrısı veya belirgin göz kızarıklığı gibi belirtiler ortaya çıktığında göz muayenesi geciktirilmemelidir.

Op. Dr. Hüseyin Dundar sözlerini şöyle tamamladı:

“Katarakt ameliyatından sonra görmesi yeniden bulanıklaşan hastalarımızın bunu doğrudan ‘kataraktım tekrar etti’ şeklinde değerlendirmemelerini öneriyoruz. Bunun birçok farklı nedeni olabilir. Eğer sorun arka kapsül kesifleşmesinden kaynaklanıyorsa, uygun hastalarda YAG lazer kapsülotomi ile tedavi edilebilir. Burada en önemli nokta, görme kaybının nedenini doğru şekilde belirlemek ve hastaya uygun tedaviyi planlamaktır.”

Unutulmamalıdır: Katarakt ameliyatı sonrasında yeniden bulanık görme, kataraktın tekrar ettiği anlamına gelmez. Doğru tanı için göz muayenesi gerekir.