Editör: Cihan Serdar AKTAŞ

Talepteki düşüş ve fiyat rekabetçiliğindeki dezavantajlı durum nedeniyle hedeflerin gerisinde kalan sektör, alternatif pazarlarla kayıplarını telafi etti. Sektör özellikle Fas pazarında yüzde 28,7 büyüme sağlarken, AKAMİB ise yüzde 66 artış kaydetti.

2024 yılının 2023 yılına göre biraz daha iyi geçeceğini belirten AKAMİB Başkanı Onur Kılıçer, “Suudi Arabistan pazarının tekrar açılması sektöre nefes aldırdı. Bu pazardan ihracatımıza daha da fazla katkı gelecektir. MENA Bölgesi’nde iyi giden ilişkilerimiz neticesinde Avrupa’da olabilecek kaybı telafi edebiliriz. Kurların seçim sonrasında bir miktar sıçrama yapacağını düşünürsek özellikle yılın ikinci yarısının ilk yarıdan daha pozitif geçeceğini ön görüyoruz” dedi.

Türkiye’nin 2023 yılı ihracatı yüzde 0,6 artışla 255,8 milyar dolara ulaştı. Mobilya, kağıt ve orman ürünleri sektörünün ihracatı ise yüzde 5,3 düşüşle 8 milyar dolar oldu. Bu ihracat rakamıyla beraber sektör, en başarılı 10’uncu sektör konumunda yer aldı. Akdeniz Mobilya, Kağıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği de (AKAMİB) 2023 yılını yüzde 5,8 düşüşle ve 892 milyon dolarlık ihracatla kapattı.

Sektörün 2023 yılında Türkiye genelinden yaptığı ihracatta en başarılı pazar 1 milyar 40 milyon dolarla Irak oldu. Irak’ı sırasıyla; Birleşik Krallık, İsrail, Almanya ve ABD izledi. İlk 10 pazarın 5’inde artış görülürken, en dikkat çekici artış yüzde 28,7 ile Fas’a yapılan ihracatta görüldü.

AKAMİB’in en başarılı pazarı da Irak oldu. 190 milyon dolar ihracat yapılan Irak’ı sırasıyla; Almanya, Libya, Fransa ve İsrail takip etti. İlk 10 pazardan 6’sında ihracat artışı kaydedilirken, en dikkat çekici artışlar yüzde 66 ile Fas’a, yüzde 40 ile Romanya’ya, yüzde 13 ile Almanya’ya yapıldı.

Talep daraldı, fiyat rekabetçiliği azaldı

2023 yılını değerlendiren AKAMİB Başkanı Onur Kılıçer, “Türkiye geneli ihracatımızı miktar ve değer bazında düşüş ile tamamladık. Dünya Ticaret Örgütü’nün verilerine göre yaklaşık 1,5 trilyon dolar daralan küresel ticaretin talepteki baskısı ortada. Dünya 2023 yılını tasarruf ve tedbir pozisyonu alarak geçirdi. Bu da siparişlerimize olumsuz yansıdı. Depremler de bizi olumsuz etkiledi. Özellikle Hatay ihracatının düşmesi bölge ihracatımızda etkili oldu. Depremler olmasaydı en azından başa baş bir ihracat rakamımız olurdu. Diğer bir husus da fiyat rekabetinde dezavantajlı konumda yer almamız oldu. Enerji ve işçilik gibi önemli üretim kalemlerindeki artışların yanı sıra, enflasyona paralel gitmeyen kurun etkisiyle fiyat vermek, rekabet edebilmek ihracatçılarımızı zorladı. İşçiliğe gelen zamları da düşündüğümüzde ihracatçıların maliyet hesabı yapması, müşterilerine uygun fiyatı sunması kolay değil” dedi.

“2024’ün ikinci yarısı daha pozitif geçecektir”

2024 yılına pozitif hedeflerle başladıklarının altını çizen Kılıçer, şu açıklamaları yaptı: “Küreseldeki talep durgunluğunun ihracata negatif yansıdığı bir yılı geride bırakırken, alternatif pazarlara yönelerek kayıplarımızı telafi etmeye çalıştık. Afrika pazarı da bu anlamda başarılı olduğumuz bir pazar oldu. Önümüzdeki yıl üretim ve ihracat ayağında benzer sıkıntılarla karşılaşmamamız için enflasyona paralel, istikrarlı bir kur seviyesini görmemiz, finansmana kolaylıkla ulaşmamız gerekiyor. Biz karamsar bir tablo çizmekten yana değiliz, umudumuzu koruyoruz. 2024 yılında ertelenen taleplerin geleceğine, hem üretimimizi hem de ihracatımızı artıracağımıza inanıyoruz. Ancak bu inancın gerçek olabilmesi için üretimdeki girdi maliyetlerinin azalması da lazım. Bu noktada ekonomi yönetimimizden üretici-ihracatçı firmalarımıza destek vermelerini talep ediyoruz. Kurların seçim sonrasında bir miktar sıçrama yapacağını düşünürsek özellikle yılın ikinci yarısının ilk yarıdan daha pozitif geçeceğini ön görüyoruz.”

“MENA Bölgesi’ndeki pozitif seyir, Avrupa’daki olası kayıpları telafi ettirir”

Suudi Arabistan pazarının tekrar açılmasının sektöre nefes aldırdığını ifade eden Kılıçer, “Bu pazardan ihracatımıza daha da fazla katkı gelecektir. Oradaki yeni yapılanma süreci ile otel projeleri alan firmalarımız oldu. 2024 yılı için daralma olacağını beklemiyorum. Ocak ayında İstanbul’da yapılacak fuar ile firmalarımız 2-3 aylık siparişleri dolduracaktır. MENA Bölgesi’nde iyi giden ilişkilerimiz neticesinde Avrupa’da olabilecek kaybı telafi edebiliriz. Enflasyona paralel bir kur olsaydı fiyatlamada en cazip ülkelerden biri olurduk. 2022 daha iyi bir yıldı, onu yakalamak istiyoruz. 2024 yılı, 2023 yılına göre biraz daha iyi geçecektir. Hepimiz seçim sonrasında kurun artacağını düşünüyoruz. Kurun en azından aylık enflasyon oranlarında artması lazım ki rekabeti sağlayabilelim.”

ABD’de 1 milyar dolarlık ihracat potansiyeli

Dünyanın en büyük ithalatçısı olan ABD’ye yapılan ihracatın hedeflerin gerisinde kaldığına işaret eden Kılıçer, “ABD bizim için olmazsa olmaz bir pazar. Buradaki payımızı artırmak için yoğun çaba sarf ediyoruz. Bu pazarda 1 milyar dolarlık ihracat potansiyelimizin olduğunu vurguluyoruz, bu bilinçle de yoğun şekilde çalışmalar yapıyoruz. Başta ABD olmak üzere dünyanın her noktasında önce Türkiye, sonra Türk mobilyası algısını güçlendirecek tanıtımlar yapmayı sürdüreceğiz” diye konuştu.